Nhà văn Sương Nguyệt Minh: Từ trục trặc tới “mùa được giải”

09:30 10/01/2006

Năm vừa qua, Sương Nguyệt Minh được nhận tới 8 giải thưởng về văn chương và báo chí. Anh bảo: “Đằng nào viết ra cũng phải in, nhọc nhằn gì mà không ghi thêm hai chữ dự thi. Được giải thì có tiền mua sách học cho con; không được thì cũng chẳng mất gì”.

Sương Nguyệt Minh tên thật là Nguyễn Ngọc Sơn. Anh sinh ra ở xã Yên Mỹ, huyện Yên Mô, Ninh Bình. Thuở nhỏ, anh may mắn học được thú đam mê sách vở từ ông nội, một người giỏi chữ Nho nhất làng. Xung quanh ông cụ toàn sách cổ. Và vì ông cụ có đặc tính thấy gì ghi đó nên những gia phả, hương ước, chuyện dòng họ, chuyện làng... còn lưu lại rất đầy đủ. Sợ con cháu mình không biết chữ Hán nên ở trên ông viết chữ Hán, ở dưới ông viết chữ quốc ngữ.

Rất lạ, trong số những người cháu nội, nhiều người đã trưởng thành, nhưng ở nhiều cuốn ông cụ lại ghi: “Quyển sách này để lại cho cháu Sơn”, mặc dù khi đó Sơn còn chưa đến tuổi đi học... vỡ lòng và chưa ra khỏi làng. Người ta bảo ông cụ hay chữ, xem tướng số giỏi. Trong làng hễ có đứa trẻ nào sinh ra muốn biết được vận mệnh tương lai thì đưa đến ông cụ xem cho. Có lẽ ông “biết” cậu bé Sơn có thiên hướng văn chương từ thời khắc chào đời nên đã trao “di sản” mình cất giữ cho nhà văn tương lai chăng?

Sương Nguyệt Minh xuất hiện trên văn đàn khá muộn. Đầu những năm chín mươi (thế kỷ XX), anh bắt đầu gửi truyện ngắn đến các tòa báo. Viết rồi sửa chữa thật kỹ lưỡng mới đem gửi, nhưng buồn một nỗi gửi đi năm, sáu nơi vẫn... bặt vô âm tín. Lúc này anh thực sự mất kiên nhẫn. Anh rủ một người bạn đến tạp chí Văn nghệ Quân đội (VNQĐ) thập thò gửi bản thảo. Hôm ấy, các nhà văn đi dự trại viết cả, tòa soạn vắng hiu vắng hắt, anh đành gửi bản thảo lại cho cô văn thư.

Trước lúc quay về, anh nói với người bạn rằng: “Nếu lần này vẫn không được in thì tao bỏ bút, đi buôn”. Nhưng mà anh không bỏ bút được. Truyện ngắn “Nỗi đau dòng họ” lọt vào “mắt xanh” của nhà văn Nguyễn Khắc Trường (khi đó ông còn là biên tập viên của tạp chí này) và ra mắt bạn đọc vào số tháng 8/1992.

Sương Nguyệt Minh cho in truyện ngắn vào năm anh 35 tuổi. Nhưng từ khi còn học tiểu học, anh đã từng viết... trường ca, và được bạn bè suy tôn là “nhà thơ của lớp”. Sau này anh có viết nhưng không gửi. Cho nên khoảng 10 năm nay, nếu bạn đọc thấy trên các mặt báo tên anh xuất hiện liên tục thì đó là sự tích góp của những năm tháng anh đã sống, đã trải nghiệm.

Trở lại với truyện ngắn đầu tiên của anh được in trên VNQĐ. Tác phẩm đã gây được một ấn tượng mạnh trong dư luận. Nói như một bạn văn là nó “có mùi có vị”, rõ ra tư chất nhà văn. Nội dung truyện xoay quanh những mâu thuẫn trong hai dòng họ. Họ đánh nhau, chia phe, xây đình riêng, không chịu ngồi chung với nhau. Khi tác phẩm được in ra, một vài người đọc được đã đem về làng anh cho mọi người xem.

Chuyện vào lời ra. Chuyện hiểu lầm cũng bắt đầu từ đây. Thế rồi đơn từ kiện cáo ào ào bay từ quê ra Hà Nội... Tất nhiên tạp chí VNQĐ phải vào cuộc để giải thích cho người dân quê anh thấy rằng đây là tác phẩm văn học chứ không phải là bài báo phản ảnh thực tế. Chuyện có vậy nhưng cũng phải mất ba năm Sương Nguyệt Minh mới dám... trở lại làng.

Bốn năm sau cái đận rắc rối đó, Sương Nguyệt Minh chính thức được giải thưởng truyện ngắn của tạp chí VNQĐ và đến cuối năm 1997, anh chuyển công tác về đây làm biên tập viên phần văn xuôi. Năm vừa qua, một năm thành đạt và có phần may mắn của Sương Nguyệt Minh, anh được nhận tới 8 giải thưởng về văn chương và báo chí. Giải “to như con cá quả”, giải “bé như con tép riu”, gặp được là anh “bắt” tất. Anh bảo: “Đằng nào viết ra cũng phải in, nhọc nhằn gì mà không ghi thêm hai chữ dự thi. Được giải thì có tiền mua sách học cho con; không được thì cũng chẳng mất gì”.

Nhiều người có cảm tưởng Sương Nguyệt Minh viết khỏe. Kỳ thực thì cả văn nghiệp của anh đến hôm nay cũng chỉ có khoảng 40 cái truyện ngắn. Không phải cứ viết nhiều là bạn đọc nhớ. Người ta nhớ đến Sương Nguyệt Minh là nhớ đến giọng văn, nhớ chi tiết. Mà truyện nào của anh cũng ngồn ngộn chi tiết. Bạn văn, có người bảo anh “tham” chi tiết. Họ nhắc: “Sao không san ra, để dành cho truyện khác”. Anh chỉ cười bảo: “Tớ thích thế”.

Có hai mảng đề tài chính mà Sương Nguyệt Minh thường quan tâm khai thác là nông thôn và chiến tranh. Mặc dù thời gian anh sống ở thành phố nhiều hơn nhưng bạn đọc rất ít thấy anh viết về thành phố. Phải chăng đó không phải là sở trường của anh? Anh tâm sự: “Mình chỉ viết được những cái gì mình hiểu nhất”. Sự thật thì Sương Nguyệt Minh đã chọn một hướng đi, một vùng đất cho riêng mình rồi

Yên Trang

Tối 11/5, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh cho biết vừa triệt phá cơ sở sản xuất, buôn bán thịt bò giả, thịt bò có chứa chất cấm; khởi tố, bắt tạm giam 2 bị can về tội “Vi phạm quy định về an toàn thực phẩm”, xảy ra tại phường Bình Trị Đông, TP Hồ Chí Minh.

Trong bối cảnh công nghệ phát triển như vũ bão, vi phạm bản quyền, đặc biệt là vi phạm bản quyền trên môi trường số ngày càng phức tạp. Ngày 5/5, Chính phủ đã có Công điện số 38/CĐ-TTg về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Những động thái quyết liệt từ nhiều bộ, ngành, địa phương ngay sau đó đang được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển biến mạnh mẽ trong chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ - vấn đề vẫn nan giải hiện nay.

Trong khi các chuyên gia và người dân bày tỏ lo ngại về tầm nhìn quy hoạch, đơn vị đầu tư dự án cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ lại vừa đưa ra đề xuất điều chỉnh giảm quy mô mở rộng tuyến đường huyết mạch này. Lý do được đưa ra là sự xuất hiện của các tuyến đường song hành, nhưng dư luận cho rằng việc đầu tư "manh mún" có thể dẫn đến lãng phí và không đáp ứng được tốc độ gia tăng phương tiện trong tương lai.

Sáng 11/5, HĐND TP Hà Nội đã thông qua Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư dự án đầu tư trục không gian quốc lộ 1A gắn với chỉnh trang và tái thiết đô thị theo phương thức đối tác công tư (PPP) loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT), đoạn từ Vành đai 1 đến nút giao Cầu Giẽ.

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, lực lượng Hải quan, Biên phòng, Công an và Quản lý thị trường đồng loạt ra quân tăng cường kiểm tra, kiểm soát từ biên giới, cửa khẩu đến thị trường nội địa nhằm ngăn chặn buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Nhiều đường dây, vụ việc quy mô lớn đã bị phát hiện, xử lý, góp phần bảo vệ doanh nghiệp và quyền lợi người tiêu dùng.

Bộ Xây dựng vừa có văn bản báo cáo Văn phòng Trung ương Đảng về việc thẩm định các kiến nghị của Công ty TNHH Tập đoàn Sơn Hải liên quan đến những thay đổi trong quy định bảo hành và bảo trì công trình giao thông. Sau khi tham vấn ý kiến từ các hiệp hội, nhà thầu và cơ quan chuyên môn, Bộ Xây dựng đã đưa ra những đánh giá chi tiết, bác bỏ các đề xuất chính của doanh nghiệp này.

Những dòng nước đen vẫn lặng lẽ chảy ra biển sau mỗi cơn mưa. Những bãi tắm được đầu tư hàng chục, hàng trăm tỷ đồng vẫn đóng cửa hoặc hoạt động cầm chừng. Trong khi đó, tại nhiều điểm đến quen thuộc, dòng khách tiếp tục dồn về khiến hạ tầng quá tải, rác thải gia tăng và sức ép môi trường ngày càng lớn. Đằng sau những lớp áp lực ấy không chỉ là câu chuyện ô nhiễm hay sự lãng phí đầu tư.

Bước vào cao điểm du lịch hè, nhu cầu tìm kiếm homestay, khách sạn tại Đà Lạt (Lâm Đồng) tăng mạnh cũng là lúc các đối tượng lừa đảo trên không gian mạng gia tăng hoạt động. Với hình ảnh đẹp mắt, những lời quảng cáo hấp dẫn cùng các fanpage được đầu tư bài bản, nhiều du khách đã mất từ vài triệu tới cả chục triệu đồng vì đặt phòng online.

Ngày 11/5, cơ quan CSĐT (Phòng CSKT) Công an TP Cần Thơ khởi tố bị can, bắt tạm giam Lê Văn Hải (SN 1973; ngụ ấp Phụng Quới, xã Thạnh An, TP Cần Thơ); khởi tố bị can, cấm đi khỏi nơi cư trú đối với Vũ Thanh Thủy (SN 1985; ngụ phường Tây Thạnh, TP Hồ Chí Minh) về hành vi “Sản xuất, buôn bán hàng giả”.

Liên tiếp trong các ngày đầu tháng 5/2026, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Cục TTTN) đã kiểm tra đột xuất và xử phạt 2 doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu do không bảo đảm mức dự trữ xăng dầu bắt buộc và các hành vi vi phạm khác theo quy định của pháp luật. Tổng số tiền xử phạt lên tới 320 triệu đồng.

Chiều 11/5, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Tây Ninh, cho biết: Được cán bộ công an và gia đình vận động, giải thích về chính sách khoan hồng của pháp luật, Lê Ngọc Tường Vy (SN 2008, ngụ xã Châu Thành, tỉnh Tây Ninh) đã ra đầu thú về hành vi giết người.

HĐND TP Hà Nội bầu đồng chí Đỗ Anh Tuấn, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Thành ủy và đồng chí Bùi Duy Cường, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường giữ chức Phó Chủ tịch UBND TP nhiệm kỳ 2026-2031.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 10/5 đã bác bỏ đề xuất mới nhất của Iran về việc nối lại các cuộc đàm phán hòa bình, làm tiêu tan hy vọng sớm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 10 tuần giữa Mỹ - Israel và Iran, cuộc chiến đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho Iran và Lebanon, làm tê liệt hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz và đẩy giá năng lượng toàn cầu tăng mạnh, Reuters đưa tin.

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文