Những mỹ nhân ciné Việt
Để thực hiện chuyên đề này, người đầu tiên chúng tôi nghĩ đến, đó chính là Thanh Quý. Chị mang một vẻ đẹp đặc biệt, sắc sảo. Nhan sắc ấy cách đây vài chục năm không hẳn đã được công chúng đón nhận ngay lập tức. Và những vai diễn cá tính của chị, như vai cô gái trong "Ngõ hẹp" chẳng hạn, sẽ khiến người diễn viên bị "vạ lây" vì cách suy diễn phổ thông rằng, phải sống thế nào đó mới vào được một vai lăng nhăng như thế.
Thanh Quý, trong buổi đỉnh cao của mình đã trở thành một hình ảnh khá đặc biệt, không lẫn với những tài năng và nhan sắc thời ấy.
Cả về sau này, khi không còn cơ hội đến với màn ảnh rộng, Thanh Quý vẫn thành công với một số vai trong phim truyền hình như "Mùa lá rụng" hay "Luật đời". Những vai diễn sắc sảo và dữ dội.
Nếu trước kia là hình ảnh một cô gái rất đẹp thì bây giờ chị đã chuyển qua một trạng thái khác trong hình ảnh nhân vật của mình, đó là một phụ nữ đã từng rất đẹp. Người ta vẫn nhận ra chị.
Nhưng Thanh Quý quyết liệt từ chối lời đề nghị của chúng tôi. Chị nói, lâu nay không có gì mới. Và chị đã được nói đến quá nhiều. Chị không muốn xuất hiện trên báo khi không có gì để nói.
Chúng tôi không ép chị vì tôi biết lòng tự trọng của người nghệ sỹ thế hệ chị rất lớn. Và cứ mong, màn bạc lại mở cánh cửa rộng đón chị với một vai đặc biệt, để chị chính thức trở lại và chúng tôi lại có cơ hội gặp chị.
Người thứ hai mà chúng tôi muốn gặp là nữ nghệ sỹ có biệt danh "Minh digan". Đây được coi là người tạo nên cảm hứng mãnh liệt cho đạo diễn, NSND Doãn Hoàng Giang viết nên nhân vật Hà My trong "Hà My của tôi". Và dù không có những vai diễn lớn để đời trên màn ảnh, nhưng hình ảnh của chị là hình ảnh một lứa nghệ sỹ đầy ắp đam mê và ngồn ngộn chất sống.
Họ yêu nghệ thuật một cách thuần khiết và không mong cầu một sự công bằng. Nhưng sau nhiều ngày tìm kiếm, chúng tôi đã không tìm được chị. "Minh digan" như thể đã trộn mình thật kỹ trong cuộc sống này.
Đã có một thời, mỹ nhân màn bạc tụ về nhà số 4 Thụy Khuê của Hãng phim truyện Việt
Họ là những nghệ sỹ làm công ăn lương. Nhưng họ diễn như những nghệ sỹ lớn, không cần đòi tiền cát sê cao chất ngất như những ngôi sao màn bạc bây giờ. Sự xuất hiện của họ trên những bộ phim làm choáng ngợp nhiều người.
Và hình ảnh của họ đã xuất hiện trong biết bao nhiêu bài thơ của những người trẻ tuổi. Tình yêu của khán giả với diễn viên ngày ấy cũng hồn nhiên, cũng thiêng liêng hơn bây giờ.
Năm 2007, nhà số 4 Thụy Khuê chứng kiện sự chấm dứt một thế hệ mỹ nhân gắn bó với màn bạc. Họ gắn bó mấy chục năm rồi đồng loạt làm đơn xin nghỉ hưu sớm khi ngôi nhà ấy xuống cấp đã lâu và cơ chế nặng nề xin cho khiến hàng trăm con người sống trong cảnh lay lắt.
Những Minh Châu, Thanh Quý, Phương Thanh, Diệu Thuần... lặng lẽ ra đi. Họ là những người khao khát được làm nghề. Nhưng có lẽ sự khắc nghiệt của nghề diễn đã buộc họ phải đối diện. Không còn cơ hội cho họ xuất hiện trong những vai diễn lớn của những bộ phim truyện nhựa. Tuổi già không chờ đợi họ.
Trong câu chuyện hàng ngày của họ, có lẽ sẽ có những điều người ngoài cuộc không hiểu được. Cay đắng. Nhưng sự thật vẫn phải là thứ mà trước sau người nghệ sỹ phải đối diện.
Mỹ nhân màn bạc bây giờ không còn nữa. Phim ảnh chủ yếu các người mẫu, ca sỹ thế chỗ. Nhưng bộ phim qua đi rất nhanh và không ai có thể nhớ nổi tên nhân vật. Các diễn viên trở nên xa lạ dần với công chúng. Không ai còn trau dồi nữa. Không ai còn có niềm tin mãnh liệt rằng, với sự lao động nghiêm túc, nghệ thuật sẽ đền trả xứng đáng cho người nghệ sỹ. Tất cả đã là thì quá khứ, dẫu chưa xa.
Chúng ta đang nghĩ về những mỹ nhân ciné một thời như nghĩ về những kỷ niệm đẹp. Nhưng họ vẫn sống và làm việc, dù không được bảo hiểm, không được đón đợi nhiều.
Nghề diễn tàn phai nhanh. Và cay đắng nhiều. Nhưng đã từng là đam mê và vẫn là cuộc sống của họ. Cuộc sống ấy không hề vô nghĩa, cho dù chúng ta mãi nhớ họ hay đã dần lãng quên...
 |
|
NSND Trà Giang, NSƯT Minh Châu, NSƯT Tố Uyên, NSƯT Minh Đức, NSƯT Thanh Loan và NSƯT Hoàng Cúc. |
|
Mỹ nhân màn ảnh đen trắng Không có chuẩn mực nào. Danh sách này được viết nên theo trí nhớ của một khán giả yêu điện ảnh Việt NSND Trà Giang: Người nổi bật nhất trong Khóa 2 diễn viên Trường Điện ảnh Việt Nam, vừa được Hội Điện ảnh Việt Nam tôn vinh thành tựu suốt đời tại giải Cánh diều vàng 2008. Trà Giang có 17 vai lớn trong sự nghiệp diễn xuất, rất nhiều vai trong đó là các nữ chiến sỹ cách mạng. Những phim được nhiều người nhắc đến: "Chị Tư Hậu", "Vĩ tuyến 17 ngày và đêm", "Một ngày đầu thu", "Ngày lễ thánh"… Trà Giang có ba lần đoạt giải Nữ diễn viên xuất sắc tại: Liên hoan phim (LHP) Moskva (1973); LHP Việt NSƯT Minh Châu: Là con thứ 9 trong gia đình 10 người con tại Thái Nguyên, Minh Châu đi tuyển diễn viên khi còn đang học phổ thông và trúng tuyển Khóa 2 diễn viên của Trường Điện ảnh Việt Bộ phim đầu tiên của chị là "Bức tường không xây" năm 1977. Và sau đó mỗi năm chị xuất hiện trong một phim đến nay ít ai nhớ đến như "Những ngôi sao ngủ", "Khôn dại", "Con chim biết chọn hạt". Hai vai diễn lớn trong sự nghiệp của chị là Liên trong "Người đàn bà nghịch cát" và Nguyệt trong "Cô gái trên sông". Vai Nguyệt mang đến cho chị nhiều vinh quang nhưng cũng không ít nỗi buồn vì định kiến và những khắt khe của dư luận. Với đôi mắt biết nói, Minh Châu được coi là một trong những diễn viên nổi bật của điện ảnh Việt NSƯT Thanh Quý: Thanh Quý là một trong những diễn viên thành công sớm. Năm 1975, chị nhận vai Vân trong phim "Chuyến xe bão táp" và mang về một bằng khen tại LHP Việt Từ năm 1977 đến 1992, mỗi năm Thanh Quý có ít nhất một vai diễn. Chị đã xuất hiện trong khá nhiều phim như "Không có đường chân trời", "Những người đã gặp", "Ngõ hẹp", "Người đàn bà bị săn đuổi", "Tình yêu và khoảng cách". Vai diễn nổi bật của chị là Ngân Hà trong "Cây xương rồng trên cát", đoạt giải Nữ diễn viên xuất sắc LHP Việt Nam lần thứ 7. Thanh Quý có được một số vai khá cá tính trong những năm sau này với thể loại phim truyền hình dài tập như "Mùa lá rụng" hay "Luật đời". NSƯT Minh Đức: Vai diễn nổi tiếng của "nữ hoàng màn ảnh đen trắng" Minh Đức là Thoan trong "Người chiến sỹ trẻ" năm 1964. Nhưng vai diễn đầu tiên của chị là cô công nhân Nhà máy Xi măng Hải Phòng trong phim "Khói trắng" sản xuất năm 1962. Minh Đức còn có vai o Huế trong phim "Đường về quê mẹ". Hiện chị và chồng là NSƯT Lân Bích vẫn tích cực tham gia phim truyền hình. Vai diễn thành công của chị là vai bà mẹ trong "Người đàn bà yếu đuối". Vai diễn mới nhất của vợ chồng Minh Đức - Lân Bích là cặp vợ chồng giám đốc già trong "Cô gái xấu xí", phát sóng trên VTV3. NSƯT Phương Thanh: Một trong những nữ diễn viên có nhiều vai diễn nhất của điện ảnh Việt Phương Thanh vẫn xuất hiện đều đặn trong các chương trình phát thanh với giọng nói truyền cảm. Thời gian này chị chưa có vai diễn mới. Chị đoạt giải Bông sen vàng tại LHP Việt NSƯT Hoàng Cúc: Tốt nghiệp Khoa Kịch nói - Trường Nghệ thuật Việt Bắc, gần 30 năm qua, Hoàng Cúc được coi là một trụ cột của Kịch Hà Nội. Nhưng chị cũng để lại nhiều ấn tượng mạnh trên màn bạc với những vai diễn nhiều số phận. Vai diễn thành công của chị là Thủy trong "Tướng về hưu". Chị đã đoạt giải Nữ diễn viên xuất sắc nhất tại LHP Việt Ngoài ra, chị có những vai diễn lớn trong các phim "Sa bẫy", "Bỉ vỏ" "Kiếp phù du". Nhân vật Tám Bính trong "Bỉ vỏ" đã gắn liền với tên chị trong một thời gian dài. Hoàng Cúc giờ đây ít xuất hiện. Chị làm công việc quản lý tại Nhà hát của mình. NSƯT Tố Uyên: Vào vai chính trong "Con chim vành khuyên" từ năm lớp 7, Tố Uyên là nữ diễn viên thành công sớm nhất và đó cũng là vai diễn lớn nhất trong nghiệp diễn xuất của chị. Tố Uyên cũng đã tham gia một số bộ phim khác như "Nổi gió", "Vợ chồng anh Lực", "Sao biển". Thời gian sau này, Tố Uyên có tham gia một số phim truyền hình, nhưng sự xuất hiện của chị khá mờ nhạt. NSƯT Thanh Loan: Với vai ni cô Huyền Trang trong phim "Biệt động Sài Gòn", Thanh Loan ngay lập tức trở thành giai nhân màn ảnh rộng và được hâm mộ trong nhiều năm sau đó. Đây cũng là vai diễn lớn duy nhất của chị. Thanh Loan từng công tác tại Điện ảnh Công an và làm đạo diễn trước khi nghỉ hưu năm 2007. B.B. |