Phát hiện Linga - Yoni liền khối thế kỷ IX lớn nhất Việt Nam

11:11 28/05/2020

Đây là một bộ Linga - Yoni liền khối lớn nhất tại khu đền tháp Mỹ Sơn cũng như trong điêu khắc Chămpa.

Sáng 28/5, Ban Quản lý Di sản văn hóa Mỹ Sơn (tỉnh Quảng Nam) cho biết trong quá trình khai quật và phát lộ tại đền A10, các chuyên gia Ấn Độ và Việt Nam đã phát hiện một đài thờ sa thạch với Linga - Yoni liền khối còn khá nguyên vẹn, có kích thước 2,24mx1m68 thuộc phong cách Đồng Dương thế kỷ IX.

Linga - Yoni liền khối trong đền hố thiêng A10. Ảnh: BQL cung cấp

Theo ông Jalihal Ranganath, Trưởng nhóm công tác bảo tồn, đây là một bộ Linga - Yoni liền khối lớn nhất tại khu đền tháp Mỹ Sơn cũng như trong điêu khắc Chămpa.

Với việc phát hiện này đã làm rõ một đài thờ hoàn chỉnh thuộc đền A10. Việc phát hiện và phục hồi lại vị trí nguyên gốc cho đài thờ và 4 trụ đá thuộc ngôi đền này đã làm rõ chức năng của ngôi đền là nơi thờ thần Shiva qua biểu tượng Linga - Yoni và đã trả lại không gian thờ tự như xưa.

Ngôi đền A10 được xây dựng vào thế kỷ IX dưới triều vua Indravarman II, vị vua xây dựng Phật viện Đồng Dương nổi tiếng vào năm 875 sau công nguyên.

Cùng với đền B4, đền A10 là một trong hai ngôi đền tiêu biểu mang phong cách Đồng Dương tại thung lũng Mỹ Sơn. Được khai quật vào năm 1903 và 1904, khi đó tường phía Nam giáp với A1 còn khá cao, tuy nhiên sau khi bị lãng quên và chiến tranh tại Việt Nam trong năm 1969 và 1972, công trình này đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Từ kết quả khai quật tại di tích Mỹ Sơn của các chuyên gia Pháp (EFEO) trong các năm 1903-1904 cho thấy, hầu hết trong lòng các đền thờ đã bị xáo trộn do các cuộc săn lùng báu vật trước khi các chuyên gia Pháp tiếp cận Mỹ Sơn. Tương tự, đền A10 cũng đã bị xáo trộn trong lòng hố thiêng, sự xáo trộn này đã làm đài thờ A10 sập xuống dưới đáy hố.

Trang trí chân đài thờ A10.

Đài thờ đền A10 và A1 ảnh hưởng từ đài thờ Mỹ Sơn E1, nhưng với cách trang trí đơn giản hơn do quá trình thay đổi về kiến trúc đền trong giai đoạn thế kỷ VIII đến nửa sau thế kỷ IX sau công nguyên, từ kiến trúc đền “mở” chuyển sang kiến trúc đền “đóng”.

Được biết, đây là năm thứ 4 trong chương trình hợp tác bảo tồn giữa Việt Nam và Ấn độ tại khu đền tháp Mỹ Sơn. Trong năm này, qua 5 tháng làm việc miệt mài của các chuyên gia Ấn độ và Việt Nam cùng với 100 công nhân lành nghề, đến nay, đền A10, A11, A8 và tường bao sắp hoàn thành. Các ngôi đền còn lại thuộc nhóm A sẽ tiếp tục được trùng tu trong năm 2021.

Ngọc Thi

Bảo đảm vững chắc an ninh, trật tự, an toàn xã hội trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Lực lượng Công an các cấp đã bắt 288 vụ, 1.827 đối tượng đánh bạc; bắt, vận động đầu thú, thanh loại 61 đối tượng truy nã trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ.

CSGT phân luồng cho phương tiện đi ngược chiều cao tốc Pháp Vân – Mai Sơn

Lưu lượng xe hướng về Hà Nội trên cao tốc Pháp Vân – Mai Sơn tăng đột biến gây ùn ứ. Lực lượng CSGT Đội 3 đã tổ chức phân luồng cho phương tiện đi ngược chiều.

Lực lượng CSGT nỗ lực điều tiết, phân luồng giao thông qua cửa ngõ Tây Nam Bộ

Chiều 22/2 (mùng 6 Tết), lượng phương tiện từ các tỉnh, thành miền Tây di chuyển đến TP Hồ Chí Minh tăng đột biến. Tuyến Quốc lộ 1 qua địa bàn tỉnh Đồng Tháp, phương tiện nối đuôi nhau.

Dòng người ùn ùn trở lại Thủ đô trong ngày cuối kỳ nghỉ Tết Bính Ngọ 2026

Ngày 22/2 (tức mùng 6 Tết Bính Ngọ 2026), ngày cuối kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, dòng người và phương tiện từ các tỉnh thành đồng loạt trở lại Hà Nội, khiến lưu lượng giao thông tại nhiều cửa ngõ tăng cao.

CSGT Hà Nội tăng cường bảo đảm an toàn giao thông ngày cuối kỳ nghỉ Tết

Ngày 22/2 (tức mùng 6 Tết Bính Ngọ 2026), khi dòng người từ các địa phương đồng loạt trở lại Thủ đô sau kỳ nghỉ dài ngày, lực lượng Cảnh sát giao thông (CSGT) Công an TP Hà Nội đã triển khai đồng bộ các phương án nhằm bảo đảm trật tự, an toàn giao thông, không để xảy ra ùn tắc kéo dài.

Mức thuế 15% và cuộc mặc cả lớn về “tính dự báo”

Thương mại toàn cầu vốn đang cần một nhịp ổn định hơn, nhưng mức thuế nhập khẩu phổ quát 15% của Mỹ đang buộc nhiều nền kinh tế bước vào một vòng cân não mới giữa lợi ích kinh tế và nguyên tắc luật lệ. Quyết định này được Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố ngày 21/2, ngay sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ phần lớn gói thuế quan diện rộng trước đó vì vượt thẩm quyền.

Tìm thấy thêm 4 thi thể trong vụ lật tàu ở hồ Thác Bà

Các lực lượng chức năng vừa tìm thêm 4 thi thể trong vụ lật tàu chở khách khiến 6 người mất tích tại hồ Thác Bà, Lào Cai. Như vậy, tính đến chiều 22/2, Công an tỉnh Lào Cai đã phối hợp cùng các lực lượng chức năng tìm thấy 5 thi thể trong vụ tai nạn giao thông làm 6 người mất tích trên hồ Thác Bà.

Công an làm việc với người phụ nữ thu tiền đỗ xe trên đường vào đền Cô Chí Mìu

Qua xác minh ban đầu, xác định người có hành vi thu tiền gửi xe trái phép là bà N.T.M, có địa chỉ tại thôn Việt Hương, xã Kép, tỉnh Bắc Ninh. Công an xã đã mời bà N.T.M đến trụ sở làm việc để làm rõ các nội dung liên quan.

Bắt khẩn cấp 2 đối tượng trong vụ đuổi đánh nhóm du khách ở Vũng Tàu

Chiều 22/2, liên quan đến vụ nhóm du khách bị đuổi đánh ở Vũng Tàu, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh cho biết vừa thi hành Lệnh bắt khẩn cấp đối với 2 đối tượng để điều tra về hành vi Gây rối trật tự công cộng; đồng thời tiếp tục củng cố chứng cứ để xử lý đối tượng còn lại.

Nhanh chóng truy bắt nhóm đối tượng "lên kịch bản" cướp giật tài sản

Chiều 22/2, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh cho biết đã điều tra, nhanh chóng truy bắt nhóm đối tượng thực hiện hành vi cướp giật tài sản táo tợn trên địa bàn phường An Khánh.

Giám đốc một doanh nghiệp bị khởi tố tội trộm cắp tài sản với số tiền hơn 30 tỷ đồng

Trưa 22/2, Thượng tá Nguyễn Anh Tuấn, Trưởng phòng Cảnh sát kinh tế (CSKT) Công an tỉnh Quảng Ngãi cho biết, trong quá trình mở rộng điều tra vụ án “Gây ô nhiễm môi trường” tại Công ty TNHH Lộc Thịnh (thôn Liên Trì Tây, xã Đông Sơn, tỉnh Quảng Ngãi)), Cơ quan CSĐT đã phát hiện thêm dấu hiệu tội phạm đặc biệt nghiêm trọng, nên quyết định khởi tố bổ sung bị can Phạm Văn Lộc, Giám đốc Công ty này, về tội “Trộm cắp tài sản”.

Hải Phòng: Xác định nguyên nhân vụ tài xế 64 tuổi gây tai nạn liên hoàn

Ngày 22/2, Công an TP Hải Phòng chính thức có thông tin về nguyên nhân vụ tài xế 64 tuổi điều khiển ô tô gây tai nạn liên hoàn trên đường Lê Hồng Phong (TP Hải Phòng), khiến nhiều người bị thương và 13 phương tiện hư hỏng.

Cán bộ CSGT bị thương trong quá trình làm nhiệm vụ

Trong khi thực hiện nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm về trật tự an toàn giao thông đường bộ, Đại uý Lê Đăng Hùng đã bị đối tượng điều khiển phương tiện lao thẳng vào tổ công tác nhằm bỏ chạy, khiến đồng chí Hùng bị thương.

Tàu ngầm hạt nhân Anh lần đầu cập cảng Australia trong khuôn khổ AUKUS

Bộ Quốc phòng Australia ngày 22/2 ra thông cáo cho biết, tàu ngầm hạt nhân HMS Anson của Anh đã cập cảng HMAS Stirling (Tây Australia) để thực hiện đợt bảo dưỡng đầu tiên đối với một tàu ngầm hạt nhân Anh tại Australia. Sự kiện này đánh dấu bước tiến lịch sử trong năng lực vận hành và bảo dưỡng tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân của Canberra trong khuôn khổ AUKUS - cơ chế hợp tác an ninh ba bên giữa Australia, Anh và Mỹ.

EU có đủ công cụ để phản ứng trước động thái tăng thuế của Mỹ

Reuters ngày 22/2 dẫn các nguồn thạo tin cho biết, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố nâng mức thuế nhập khẩu toàn cầu từ 10% lên 15%, Bộ trưởng Thương mại Pháp nhấn mạnh rằng Liên minh châu Âu (EU) có "các công cụ” để phản ứng và đang trao đổi nội bộ với Ủy ban châu Âu cùng các nước thành viên.

Hưởng ứng phong trào Tết trồng cây, Bộ Công an sẽ trồng trên 3 triệu cây các loại

Sáng 22/2, tại Thủ đô Hà Nội, Tổng Bí thư Tô Lâm cùng các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng và TP Hà Nội dự và phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ” Xuân Bính Ngọ 2026. Điểm cầu của Bộ Công an được đặt tại trụ sở Công an phường Hà Đông.