Tâm sự nghề viết của Lê Ngọc Minh

09:00 12/05/2006

Với tập “Viết kịch bản phim truyện”, Lê Ngọc Minh đã dày công và chịu nhọc nhằn khi chỉ trong mấy trăm trang viết đã đề cập được nhiều vấn đề trong một khu vực lớn lao. Khó nhọc trước hết không phải việc mất nhiều thời gian, công sức mà là suy nghĩ, định hình cho được những “chính kiến của riêng mình” về một vấn đề mà xưa nay không dễ gì ai đã chấp nhận ý kiến của ai. Văn chương là thế, kịch bản điện ảnh lại càng như thế!

Lịch sử điện ảnh thế giới đã có hơn 100 năm, điện ảnh Việt Nam cũng đã hơn 50 năm, những lý thuyết về việc viết kịch bản phim như thế nào, từ lâu đã rất nhiều bậc thầy, ở nhiều thế hệ điện ảnh khác nhau đề cập tới. Bởi vậy, có lẽ cái khó đầu tiên của người viết tập sách này là: viết cái gì? Viết như thế nào? Để người đọc có thể tìm được cái mới trong cái cũ, cái xanh tươi của đời sống điện ảnh đương đại trong cái khuôn màu xám xịt của những phạm trù lý luận đã có xưa nay. Về mặt này, tác giả Lê Ngọc Minh đã có những thành công rất đáng trân trọng và đó cũng là điều đáng quý nhất, có ích nhất của tập sách!

Lê Ngọc Minh đã có nhiều năm giảng dạy ở Trường đại học Sân khấu điện ảnh, đã “dìu dắt” nhiều khóa sinh viên học biên kịch của trường, có lẽ vì vậy mà anh có thực tế hơn nhiều nhà lý luận về kịch học khác. Tiếp xúc hằng ngày với sinh viên, với lớp trẻ lần đầu tiên viết kịch bản phim, anh hiểu được họ cần gì cho bước đầu khởi nghiệp và trong cái kho tàng Đông, Tây kim cổ ấy về kịch bản phim nên đem đến cho họ những gì và bằng cách diễn đạt như thế nào để họ tiếp nhận được.

Khác với nhiều nhà học thuật khác, ở tập sách này, Lê Ngọc Minh không đi sâu vào những vấn đề lý luận hóc hiểm, cao xa, không trích dẫn hết sách kinh điển này, tài liệu giáo khoa nọ, mà như những lời tâm tình trao đổi giữa những người đồng nghiệp, đồng hành với người đọc, người nghe, đem đến cho họ những nguyên lý cần phải có của nghề viết kịch bản phim. Ngay cả những nguyên lý tối thiểu cần phải có ấy, tác giả cũng không nói lý thuyết chung chung mà bằng thực tế của một người đã làm, đang làm và được chiêm nghiệm về hiệu quả. Có lẽ vì vậy mà mọi vấn đề lý thuyết nghề nghiệp trở nên cụ thể rõ ràng, dễ hiểu và dễ làm theo.

Để minh chứng cho những thủ pháp nghệ thuật cho nghề viết kịch bản phim, những bộ phim được chọn lọc, trích dẫn cũng rất gần gũi, quen thuộc với mọi người, ai cũng đã biết và phần lớn đã từng xem như các phim Việt Nam: “Con chim vành khuyên”, “Chung một dòng sông”, “Chị Tư Hậu”, “Vĩ tuyến 17 ngày và đêm”, “Bao giờ cho đến tháng mười”, “Cánh đồng hoang”, “Hà Nội - mùa chim làm tổ” v.v… Ngay cả bộ phim truyện vừa mới hoàn thành năm 2006 - phim “Sống trong sợ hãi” của đạo diễn Bùi Thạc Chuyên - có những nét thành công mới mẻ cũng được tác giả tập sách đưa ra dẫn chứng, minh họa cho những điều cần biết của nghề viết kịch bản phim.

Các bộ phim nước ngoài được điểm đến cũng là những phim rất điển hình, rất quen thuộc với người xem Việt Nam từ nhiều năm trước như các phim: “Bài ca người lính”, “Số phận một con người”, “Người thứ 41”, “Thu Cúc đi kiện” và  nhiều phim đang được chiếu gần đây của Trung Quốc, Hàn Quốc.

Các nhà điện ảnh kinh điển của thế giới được nhắc tới, được trích dẫn cũng là những người rất quen thuộc với điện ảnh Việt Nam, người xem Việt Nam như: Chapli Chaplin, Vaisphend (nhà điện ảnh bậc thầy của Liên Xô - 1958 đã từng sang dạy cho Trường điện ảnh Việt Nam) và các nhà điện ảnh nổi tiếng như: M.Room, E.Gabrilovits, Bondartsuuk, Trương Nghệ Mưu…

Bằng những thực tế gần gũi sinh động ấy, Lê Ngọc Minh đã có được cách nói của riêng mình, tìm được “những nét mới mẻ” trong cách trình bày, diễn đạt những vấn đề vốn không mới của lý luận về nghề viết kịch bản phim. Tập sách đã đề cập được nhiều phạm trù cơ bản như: ngôn ngữ điện ảnh, quan niệm khác nhau về kịch bản phim, viết kịch bản phim ngắn, 9 nguyên tắc để viết kịch bản hay, viết trường đoạn, đề cương, lời thoại… cho đến hình thức trình bày một kịch bản phim truyện…

Riêng ở phần “Chi tiết và sử dụng chi tiết” tác giả đã tỏ ra có nhiều kinh nghiệm thực tế, phân tích và dẫn chứng khá sắc sảo, rõ ràng, có sức thuyết phục mạnh mẽ với người đọc và bổ sung được những tư duy mới về vai trò “chi tiết” không chỉ trong kịch bản mà cả trong quá trình hình thành một bộ phim.

Ở phần hai của tập sách này lại in nguyên văn một kịch bản của chính tác giả đã được giải thưởng trong cuộc thi, được giới chuyên môn tôn vinh, khẳng định - kịch bản “Nội tình muôn năm” - đã được trích dẫn, minh họa cho những vấn đề lý luận ở các phần trên càng tăng thêm tính minh xác và sinh động cho tập sách.

“Viết kịch bản phim truyện” - tập sách không chỉ là tài liệu quý cho người viết kịch bản phim truyện mà còn là một văn bản đọc bổ ích cho mọi người quan tâm đến nghệ thuật - trong đó có điện ảnh

Đinh Tiếp

Khi sắc xuân bắt đầu lan tỏa trên từng con phố, cũng là lúc nền kinh tế Việt Nam khép lại một năm với nhiều dấu ấn đáng nhớ. Năm 2025 trôi qua trong bối cảnh thế giới đầy biến động, nhưng cũng là năm Việt Nam ghi tên mình đậm nét hơn trên bản đồ thương mại toàn cầu, bằng những con số xuất khẩu (XK) kỷ lục và sự trưởng thành rõ rệt của thương hiệu “Made in Vietnam”.

Ngày 20/2, Ban tổ chức Lễ hội Du lịch Chùa Hương 2026 thông báo hoàn trả tiền đã đặt mua vé thắng cảnh từ 00h ngày 20 đến 24h ngày 22/2 qua các hình thức trực tiếp và trực tuyến. Ban tổ chức cũng thực hiện miễn phí gửi xe ô tô các loại tại các bến xe do Ban tổ chức quản lý.

Sau khi ăn trứng cá rồng - một loại cá cảnh, 13 người ở Thanh Hóa nhập viện với triệu chứng đau bụng, nôn, tiêu chảy nghi ngộ độc. Bộ Y tế yêu cầu khẩn trương điều tra làm rõ.

Sau ba ngày đầu năm, thị trường hàng hóa cả nước trong ngày Mùng 4 Tết Bính Ngọ 2026 đã dần hoạt động trở lại. Nguồn cung được tăng cường, hệ thống phân phối mở cửa đồng loạt, sức mua ở mức vừa phải nên giá cả nhìn chung ổn định, không có biến động bất thường.

Những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, người dân khắp cả nước nô nức rủ nhau đi lễ. Trong các điểm đến tâm linh trên địa bàn Thủ đô Hà Nội, Phủ Tây Hồ luôn là một trong những nơi thu hút rất đông đảo người dân về dâng hương, làm lễ đầu năm.

Khoảng 4h sáng ngày 20/2, sau 3 giờ tích cực tìm kiếm, Công an xã Tây Yên Tử và Tổ bảo vệ Công ty Dịch vụ Tây Yên Tử đã nhanh chóng tìm kiếm, đưa 4 du khách bị lạc trong rừng khi tham quan Khu du lịch tâm linh – sinh thái Tây Yên Tử, thuộc xã Tây Yên Tử, tỉnh Bắc Ninh về nơi an toàn.

Khi những cành đào trước ngõ vừa hé nụ, khói hương trầm ngày Tết còn vương trong sương sớm, thì ở nhiều trụ sở Công an trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, một ca trực mới đã bắt đầu. Không pháo hoa, không tiếng chúc Tết rộn ràng, thay vào đó là ánh đèn phòng làm việc xuyên Tết, là tiếng bàn phím gõ nhịp đều đều, là những dòng dữ liệu dân cư được cập nhật chính xác đến từng chi tiết. Với lực lượng Công an Thanh Hóa, Tết không chỉ là thời khắc sum vầy, mà còn là “thời gian vàng” để tăng tốc, hoàn thiện mục tiêu chuyển đổi số, bảo đảm quyền lợi thiết thực nhất cho nhân dân.

Ngoại hình “chuẩn người mẫu”, bộ vest đen lịch sự, cặp kính đen cùng phong cách đầy… lãng tử khi xuất hiện cùng dàn xe chuyên dụng của lực lượng Cảnh vệ CAND khiến Trung uý Phùng Thế Văn trở thành hiện tượng đặc biệt được quan tâm trong dịp đại lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (A80). Nhưng có lẽ, đến thời điểm hiện tại, vẫn ít người biết tường tận về người lính đặc nhiệm trẻ vẫn được cộng đồng mạng, nhất là người trẻ ví von là “soái ca Cảnh vệ” A80 này.

Chỉ trong 6 ngày (từ ngày 27 Tết đến mùng 3 Tết), qua công tác tuần tra, kiểm soát; lực lượng chức năng đã phát hiện, lập biên bản 717 trường hợp vi phạm, tạm giữ 261 phương tiện. Các trường hợp phần lớn vi phạm liên quan đến các lỗi: nồng độ cồn, tốc độ, chở hàng quá khổ, quá tải và các lỗi tiềm ẩn nguy cơ cao gây TNGT.

Những ngày Tết cổ truyền hầu như ai cũng mong được trở về bên gia đình, quây quần trong hơi ấm sum vầy nhưng với người chiến sĩ mang sắc phục Công an nhân dân ở xã Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hoá lại là thời điểm gác lại niềm riêng để bảo đảm an ninh trật tự (ANTT). Với họ, mùa xuân chỉ thật sự trọn vẹn khi từng con ngõ bình yên, từng mái nhà an vui; khi không còn những tiếng thở dài, lo âu trong khoảnh khắc giao mùa…

©2004. Bản quyền thuộc về Báo Công An Nhân Dân.
®Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Báo Công An Nhân Dân.
English | 中文