Xưng hô lạ
Một buổi chiều giữa tháng 4, tôi đến trường đón đứa con đang học lớp 1 (Trường Trần Văn Ơn, F3, Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh) sớm hơn 10 phút. Trong lúc chờ đợi, tôi nhìn vào sân trường thấy thầy S. đang dạy thể dục cho các em lớp ba.
Nhưng cách xưng hô của thầy với học sinh cũng thật lạ, nào là "Các anh, các chị nghe tôi nói đây…", "Mấy người im lặng cho tôi nhờ...". "Các cô, các cậu kia tập trung vào.."(?) Thay vì xưng thầy gọi các trò, các em hay thân mật hơn có thể gọi bằng các con như xưa nay vẫn gọi...
Chưa hết ngạc nhiên, tôi vòng qua Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi (Gò Vấp) để đón đứa lớn. Chợt nghe bọn trẻ í ới gọi nhau nhưng không phải bằng tên của chúng mà lấy tên cha hoặc mẹ của nhau ra để gọi(?), rồi: "Con mắm kia, mày về với ai vậy…", "Cho anh mày ăn với...", "Mấy mẹ đó chảnh ghê…" hay "Thôi cho tôi xin đi mấy ông, mấy bà…"(?) Tôi chợt giật mình tại sao trong môi trường sư phạm mà lại phát sinh những từ ngữ khó nghe đến thế.
Trộm nghĩ, có lẽ một phần là do người lớn chúng ta quá dễ dãi trong phát ngôn trước bọn trẻ, nhất là thầy cô, những người các em tiếp xúc nhiều nhất trong ngày, người mà trực tiếp dạy các em điều hay lẽ phải.
Hãy thận trọng hơn trong lời nói, cách xưng hô, nhất là năm nay TP Hồ Chí Minh chọn là năm thực hiện nếp sống văn minh đô thị thì văn hóa ứng xử là phần được xem là cốt lõi mà môi trường nhà trường góp phần không nhỏ. Vì một thế hệ trẻ văn minh, người lớn chúng ta đừng xem đây là chuyện nhỏ