Kể chuyện hậu trường phim “Cánh đồng hoang”- tác phẩm kinh điển của Điện ảnh cách mạng
Khán giả có dịp xem lại bộ phim “Cánh đồng hoang” – một trong số tác phẩm kinh điển của Điện ảnh cách mạng Việt Nam - tìm hiểu nhiều câu chuyện thú vị xung quanh hậu trường bộ phim này trong chương trình “Cine 7 - Ký ức phim Việt” vào 21h10 trên VTV3 và VTVgo. Khách mời của chương trình là nhà phê bình điện ảnh, TS Ngô Phương Lan, Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam.
Bộ phim “Cánh đồng hoang” của đạo diễn Nguyễn Hồng Sến, do nhà văn Nguyễn Quang Sáng biên kịch, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn viết nhạc. Tác phẩm từng đoạt nhiều giải thưởng danh giá như Bông Sen Vàng tại Liên hoan phim Việt Nam 1980, Huy chương vàng Liên hoan phim quốc tế Moskva 1981.
Chuyện phim kể về cuộc sống của một đôi vợ chồng nông dân (do diễn viên Lâm Tới và Thúy An thủ vai) cùng người con nhỏ, sinh sống trong vùng Đồng Tháp Mười đầy bom đạn. Họ đóng vai trò như những người giữ liên lạc cho quân giải phóng. Người chồng ngày ngày chèo xuồng ra ngoài để theo dõi động tĩnh của máy bay Mỹ, còn người vợ ở nhà chăm sóc con và giữ vững tinh thần chiến đấu. Cuộc sống của họ gắn liền với sông nước, với thiên nhiên hoang sơ nhưng cũng đầy nguy hiểm...
"Cánh đồng hoang" không chỉ tái hiện cuộc chiến khốc liệt, mà còn khắc họa sinh động nhịp sống bình dị nhưng kiên cường của con người. Mỗi khung hình, mỗi thanh âm đều thấm đẫm hơi thở của vùng đất sông nước – nơi sự trù phú của thiên nhiên hòa quyện với những hiểm nguy rình rập, tạo nên một bức tranh hiện thực vừa nên thơ, vừa bi tráng.
Liên quan đến bộ phim này, chiều 4/4, Đài Truyền hình Việt Nam cho biết, chương trình “Cine 7 – Ký ức phim Việt” sẽ tiết lộ nhiều câu chuyện thú vị quanh hậu trường phim “Cánh đồng hoang”. Cụ thể, theo ông Dương Minh Hoàng, Phó Chủ nhiệm đoàn phim “Cánh đồng hoang”, cả đoàn làm phim đã phải dầm mình trong 3 tháng giữa mùa nước nổi của Đồng Tháp Mười, cứ mưa thì trú, tạnh mưa lại quay tiếp. Ekip làm phim cùng nhau ngủ trong một căn nhà bỏ trống, tối đến trải bạt xuống nằm. Bữa cơm đơn sơ có các chị cấp dưỡng phục vụ. Đa phần các bối cảnh trong phim đều tận dụng từ chính thiên nhiên trù phú như: Rừng tràm, ao sen, đầm nước… đến những đạo cụ trong phim hầu hết cũng đều đi mượn chứ không tốn tiền thuê. Có lẽ vì thế nên “Cánh đồng hoang” được thực hiện với 1 nguồn kinh phí khiêm tốn ở thời điểm lúc bấy giờ là chưa đến 300.000 đồng.
Nói về thành công của phim "Cánh đồng hoang", bên cạnh những tài năng diễn xuất như NSND Lâm Tới (vai Ba Đô), diễn viên Thuý An (vai Sáu Xoa – vợ của Ba Đô) còn phải kể đến những chi tiết đã trở thành kinh điển. Trong đó, chi tiết vợ chồng anh Ba Đô cho con vào túi nilon để tránh bom khiến khán giả nhiều thế hệ thắt tim lại mỗi lần theo dõi. Về cảnh quay này, nhà quay phim, NSƯT Bằng Phong, người đã cùng NSND Đường Tuấn Ba tạo nên những thước phim ấn tượng trong “Cánh đồng hoang” cho biết: Hình ảnh này được những nhà làm phim lấy cảm hứng từ chất liệu đời sống thật. Diễn viên em bé trong phim cũng chính là cháu của đạo diễn Hồng Sến được huy động trở thành diễn viên của phim. Cảnh quay được tập trước ở trên bờ, chỗ khô để tính cú máy trước, sau đó khi xuống nước thật, quay phim căn máy y hệt và chỉ làm duy nhất 1 lần, không lặp đi lặp lại như những phân cảnh khác. Do đây là cảnh quay đặc biệt, cháu nhỏ lúc ấy mới chỉ khoảng vài tháng tuổi.
Chia sẻ trong chương trình về phim “Cánh đồng hoang”, nhà phê bình điện ảnh, TS Ngô Phương Lan khẳng định: Cánh đồng hoang là một bản hùng ca trữ tình. 2 vợ chồng anh Ba Đô chỉ có duy nhất 1 chiếc xuồng nhỏ, sống trong 1 căn chòi, giữa cánh đồng hoang nhưng hàng ngày đối mặt với những trận càn quét của máy bay địch, với thế lực sắt thép tượng trưng cho thế giới văn minh, hiện đại. Thế nhưng, ở đó vẫn lấp lánh chất trữ tình với cuộc sống hồn hậu, chan hoà với thiên nhiên của con người, tình cảm vợ chồng, gia đình và tình yêu quê hương, đất nước.
Bày tỏ sự khâm phục với lớp thế hệ làm điện ảnh xưa, TS Ngô Phương Lan cũng cho rằng, đây là 1 thời quá khứ vàng. Bản thân TS Ngô Phương Lan được sinh ra trong 1 gia đình điện ảnh, từ nhỏ đã đi theo mẹ đi quay phim. Trong thời bao cấp, với những nhà làm phim thì được làm phim, được đóng góp đã là điều vinh dự, bởi vậy họ sẵn sàng hi sinh tất cả cho tác phẩm của mình. Điều đó có thể lý giải vì sao với kinh phí hạn hẹp, những nhà làm phim thời ấy vẫn có thể tạo nên một tác phẩm đồ sộ đến vậy.