6 người trong một gia đình ngộ độc khi ăn nấm, 1 người tử vong

Ngày 24/2, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc - Bạch viện Bạch Mai cho biết, 2 bệnh nhân là H.C.L (SN 1986) và H.T.B (SN 1983) được chuyển đến Trung tâm vào ngày thứ 2 sau khi ăn nấm độc, trong tình trạng còn đau bụng, tiêu chảy vẫn rất nhiều, mất nước nặng, nhiễm toan chuyển hóa, viêm gan nặng.

Riêng bệnh nhân H.C.L. còn bị sốc giảm thể tích nặng, các dấu hiệu nhiễm toan, tổn thương gan, suy thận nặng. Bệnh nhân được điều trị tích cực, giải độc, điều trị sốc, thở máy, lọc máu liên tục, lọc máu hấp phụ, thay huyết tương,…

Hiện bệnh nhân H.T.B. đã tỉnh táo, có thể tiếp xúc được, tình trạng bắt đầu có xu hướng cải thiện, tuy nhiên bệnh nhân H.C.L tiến triển nặng hơn, suy đa tạng và tử vong sáng sớm ngày 22/2.

Theo thông tin người nhà bệnh nhân, sáng 17/2, các anh em họ trong cùng gia đình tại xã Mai Hịch, huyện Mai Châu, tỉnh Hòa Bình đi vào rừng kiểm tra đàn bò, nhìn thấy nấm đẹp, ngon nên hái về nấu canh cho cả gia đình gồm 8 người cùng ăn.

Sau bữa trưa ngày 18/2 khoảng 12 tiếng, 6 người xuất hiện dấu hiệu nôn, đau bụng, chóng mặt, tiêu chảy nhiều lần, liên tục như nước. Gia đình đưa các nạn nhân đi cấp cứu tại Bệnh viện huyện Mai Châu, sau đó được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hòa Bình. Hiện 4 người tình trạng ngộ độc nhẹ hơn, đang được điều trị tại tuyến dưới. Còn 2 trường hợp nặng hơn nên được chuyển đến Trung tâm Chống độc.

Theo BS. Nguyên, căn cứ các đặc điểm ngộ độc, đây điển hình là vụ ngộ độc nấm loại chứa độc tố amatoxin, ở Việt Nam có thể gặp các loài như nấm độc tán trắng, nấm độc trắng hình nón. 

Trong số các loài nấm độc thì loài nấm độc này có hình thức rất trông lành tính, trắng đẹp rất dễ nhầm với nấm không độc, nhưng lại là các loài nấm độc nhất thế giới. Trái với suy nghĩ của nhiều người, các nấm hoặc sinh vật độc phải có hình thức xấu xí, sặc sỡ hay đe dọa.

Độc tố chính của các loài nấm này là amatoxin, đây là chất cực độc, thường gây chết người do viêm gan nhiễm độc phá huỷ tế bào gan, suy gan cấp, dẫn đến hôn mê gan, trường hợp nặng có thể tổn thương tất cả các cơ quan.

Các biểu hiện xuất hiện muộn sau khi ăn từ 6-40 giờ (thường là 12-18 giờ). Đặc biệt, sau khi ngộ độc giai đoạn 1 với biểu hiện buồn nôn, nôn nhiều, tiêu chảy liên tục như tả, kéo dài 1-2 ngày, trụy mạch, sẽ chuyển sang giai đoạn 2. Biểu hiện của gia đoạn này âm thầm, hết hoặc giảm hẳn, bệnh nhân và thầy thuốc dễ hiểu nhầm là bệnh đã khỏi (có thể chủ quan xin ra viện). Tuy nhiên, qua 1-2 ngày sẽ chuyển sang giai đoạn 3 với biểu hiện tổn thương và suy đa tạng, cuối cùng là tử vong.

Trường hợp bệnh nhân H.C.L. khả năng ngộ độc liều lớn dẫn tới tổn thương và suy đa tạng ồ ạt nhanh chóng, không chỉ gan, thận mà còn cả dạ dày ruột, tụy và tim.

"Một vấn đề nguy hiểm nữa là do biểu hiện ngộ độc luôn xuất hiện rất muộn, quá 6 giờ sau khi ăn, tức là khi nấm độc đã qua dạ dày xuống sâu tận ruột non và độc tố đang được hấp thu. Khi đó, dù bệnh nhân có nôn, bác sỹ có rửa dạ dày thì cũng không có tác dụng", BS Nguyên cảnh báo.

Vì vậy, BS Nguyên khuyến cáo người dân tuyệt đối không hái nấm hoang dại về ăn, bởi có khoảng hơn 100 loài nấm độc mà về hình dáng bề ngoài rất khó phân biệt giữa nấm lành (ăn được) và nấm độc gây chết người. Loại nấm độc trên mặc dù độc nhất nhưng ngoài có hình thù hấp dẫn, trông trắng, sạch, có vẻ lành tính nhất thì ăn cũng ngọt và ngon.

BS Nguyên cho biết, cấp cứu và điều trị ngộ độc nấm rất tốn kém nhưng tỷ lệ tỷ vong rất cao (trên 50%), có những gia đình đã tử vong cả nhà sau khi ăn phải nấm độc. Theo BS Nguyên, với nấm mọc hoang dại, có lẽ duy nhất chỉ có mộc nhĩ là ít khi nhầm lẫn với nấm độc. Các loại nấm độc kể cả sau khi đun nấu độc tố vẫn bền vững không bị phá hủy.