Báo chí phát huy năng lực truyền thông, góp phần phòng chống tác hại thuốc lá
Với ưu thế thông tin nhanh, phổ cập rộng, cách thức chuyển tải nội dung phong phú, hấp dẫn có sức lan tỏa và khả năng tác động lớn đến xã hội, báo chí đã trở thành lực lượng chủ lực góp phần thực hiện tốt, có hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyền về Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trong nhiều năm qua.
Ngày 22/10, tại Đà Nẵng, Bộ Thông tin và Truyền thông (TT&TT) phối hợp với Qũy Phòng, chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao năng lực truyền thông về phòng chống tác hại của thuốc lá cho các phóng viên, biên tập viên các cơ quan báo chí và cán bộ các Sở TT&TT khu vực miền Trung.
Tại Hội nghị, ông Hồ Hồng Hải, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ TT&TT cho rằng, với ưu thế thông tin nhanh, phổ cập rộng, cách thức chuyển tải nội dung phong phú, hấp dẫn có sức lan tỏa và khả năng tác động lớn đến xã hội, báo chí đã trở thành lực lượng chủ lực góp phần thực hiện tốt, có hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyền về Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trong nhiều năm qua.
Theo số liệu ước tính, mỗi năm người Việt chi 49.000 tỷ đồng để mua thuốc lá (Ước tính từ tổng tiêu thụ năm 2020) và 108.000 tỷ đồng chi phí lên quan đến khám chữa bệnh, ốm đau và tử vong sớm do các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá. Mỗi năm Việt Nam có 104.300 ca tử vong do hút thuốc lá và các bệnh liên quan đến thuốc lá.
Các Báo cáo kết quả giám sát, khảo sát của các Ủy ban của Quốc hội, nghiên cứu cho thấy tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại Việt Nam ngày càng tăng, nhất là ở giới trẻ, học sinh, sinh viên; có tình trạng lợi dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng để lưu hành, sử dụng ma tuy trái phép.
Cụ thể, trong quý I năm 2024, lực lượng Công an cả nước đã phát hiện, xử lý 111 vụ, 152 đối tượng liên quan đến thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, trong đó có 33 vụ với 73 đối tượng bị khởi tố do phạm tội về ma túy, còn lại bị xử lý hành chính về hành vi kinh doanh hàng hóa không có nguồn gốc xuất xứ.
Tại Hội nghị, các chuyên gia đã thông tin về tác hại của thuốc lá đối với sức khoẻ đến sức khỏe, kinh tế, an ninh trật tư, môi trường như: Tăng nguy cơ mắc các bệnh không lây nhiễm, rối loạn tâm thần, làm suy giảm sự trưởng thành não bộ, giảm khả năng học tập, năng suất lao động và ảnh hưởng đến sự phát triển của thanh thiếu niên; gây cháy nổ, thương tích khi thiết bị điện tử hỏng, lỗi; Tạo gánh nặng kinh tế đối với gia đình và xã hội;
Dễ bị lợi dụng để tẩm ướp, pha trộn ma túy, các chất gây nghiện, dẫn đến nguy cơ gây mất trật tự, an toàn xã hội; Gia tăng ô nhiễm môi trường do rác thải điện tử của thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, nhất là với thiết bị sử dụng một lần. Đáng lo ngại, mặc dù tỷ lệ hút thuốc lá điếu của người trưởng thành tại Việt Nam giảm xuống trong 10 năm qua nhưng tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong giới trẻ lại tăng lên.
Các chuyên gia cũng đã trình bày một số kinh nghiệm tuyên truyền phòng, chống tác hại của thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại nhiều quốc gia trên thế giới; sự thật về chiến lược của ngành công nghiệp thuốc lá; quan điểm giảm hại đối với thuốc lá điếu bằng thuốc lá nung nóng; những quan ngại của việc tăng thuế thuốc lá...
Do đó, việc các cơ quan báo chí, các đơn vị làm công tác thông tin, tuyên truyền cùng chung tay đẩy mạnh truyền thông về tác hại của thuốc lá, nhất là thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng là việc làm cần thiết trong thời gian này.