Bệnh viện 19-8 ghép tế bào gốc thành công, giành lại sự sống cho bệnh nhân u lympho rất nặng
Lần đầu tiên Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) thực hiện thành công ghép tế bào gốc tự thân cho bệnh nhân u lympho không Hodgkin tế bào B thần kinh trung ương ở giai đoạn muộn, mở ra cơ hội cứu sống người bệnh ung thư máu có độ ác tính cao và chống tái phát.
Hơn 20 ngày sinh tử trong phòng vô khuẩn
Ngày 5/5, sau hơn 20 ngày sinh tử trong phòng ghép tế bào gốc và sau 1 năm điều trị căn bệnh u lympho ác tính tại Trung tâm Huyết học - Truyền máu Bệnh viện 19-8, chị N.T.T.H (37 tuổi, Hà Đông, Hà Nội) được xuất viện.
Đại tá, PGS.TS Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc Bệnh viện 19-8 chúc mừng bệnh nhân sức khỏe hồi phúc sau ca ghép tế bào gốc thành công và được xuất viện, trở về cuộc sống thường nhật.
Tham gia buổi chúc mừng còn có PGS.TS Vũ Đức Bình, Phó Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương; BSCKII Võ Thị Thanh Bình, Trưởng Khoa Ghép tế bào gốc, Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương và nhiều các y bác sĩ của Bệnh viện 19-8.
Sau những ngày dài điều trị với cơ thể kiệt quệ của căn bệnh máu ác tính, có lúc tưởng chừng sự sống phải dừng lại, nhưng chị H đã kiên trì vượt qua bạo bệnh, đáp ứng tốt với điều trị và đủ điều kiện ghép tế bào gốc tự thân để hồi sinh.
Xúc động khi mình được tái sinh, chị H chia sẻ, sau 9 năm hiếm muộn và chạy chữa khắp nơi, vào năm 2024 chị đã chị sinh được bé trai đầu lòng. Chưa kịp hưởng hạnh phúc thì biến cố ập đến khi chưa đầy 1 năm sau, chị thấy mình có cơn đau đầu nhẹ, đi khám nghi bị u não. Vài hôm sau, chị đột ngột liệt toàn thân, được đưa vào cấp cứu tại Bệnh viện Việt Đức.
Tại đây, sau khi chụp chiếu, các bác sĩ xác định trong não chị có khối u rất to và có chỉ định phẫu thuật. Ca phẫu thuật chỉ lấy được khoảng 60-70% khối u. Kết quả giải phẫu bệnh xác định chị mắc u lympho ác tính.
Kết quả trên khiến cả gia đình bị sốc, còn chị H sau thời gian đau buồn đã vực dậy để tiếp tục điều trị. "Gia đình muốn đưa tôi đến bệnh viện đầu ngành về ung bướu để điều trị, nhưng lúc đó, chị gái tôi thường xuyên khám tại Bệnh viện 19-8 đã giới thiệu tôi đến đây vì tin tưởng bệnh viện cũng như sự tận tâm của các y bác sĩ, tôi đã lựa chọn điều trị tại Bệnh viện 19-8", chị H chia sẻ.
BS Lê Thị Thuỳ Dương, Trung tâm Huyết học - Truyền máu, Bệnh viện 19-8 - người trực tiếp điều trị cho chị H kể: "Bệnh nhân đến với chúng tôi trong tình trạng bệnh rất nặng, ở giai đoạn muộn, đã có tổn thương thần kinh trung ương. Khối u trong não của bệnh nhân tuy đã được phẫu thuật nhưng còn rất to, kích thước 8x10mm. Đây là căn bệnh có độ ác tính cao, tiên lượng thường nặng và điều trị khó khăn, phức tạp hơn".
Sau những cuộc hội chẩn chuyên môn căng thẳng, các bác sĩ quyết định điều trị cho bệnh nhân bằng phác đồ hóa chất liều rất cao với Methotrexate liều 8g/m2 da.
Theo BS Dương, rất may mắn và kỳ diệu, sau 3 đợt điều trị hoá chất, khối u của chị H đã biến mất.
Sau 7 đợt hoá trị, chị H có chỉ định ghép tế bào gốc. Vì sao khối u đã biến mất nhưng người bệnh vẫn ghép tế bào gốc?
Theo BS Dương, khác với nhiều trường hợp u lympho xuất hiện ở hạch, bệnh nhân này chỉ có tổn thương tại hệ thần kinh trung ương, không có hạch hay tổn thương ở cơ quan khác. Đây là nhóm bệnh có nguy cơ tái phát cao, vì vậy, ghép tế bào gốc để duy trì và giảm nguy tái phát căn bệnh ung thư nguy hiểm này.
Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Ban Giám đốc Bệnh viện 19-8 và sự phối hợp hỗ trợ của các chuyên gia đầu ngành Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, ca ghép tế bào gốc cho bệnh nhân u lympho không Hodgkin tế bào B thần kinh trung ương giai đoạn nặng đã thành công.
BS. Dương cho biết, quy trình ghép được triển khai qua 3 giai đoạn gồm huy động tế bào gốc, điều kiện hóa bằng hóa chất liều cực cao và truyền lại tế bào gốc tự thân. Trong giai đoạn huy động tế bào gốc, bệnh nhân được kích thích tăng sinh tế bào sau khi bạch cầu giảm về mức thấp nhất. Các bác sĩ đã thành công thu được 10,5 x 10^6 tế bào gốc – mức huy động thuận lợi cho quá trình ghép tự thân.
Trong quá trình ghép tế bào gốc, thách thức lớn nhất là bệnh nhân được dùng hoá chất liều cao hơn so với các lần trước. Đây là giai đoạn bệnh nhân mệt mỏi nhất khi diễn biến nguy cơ cao, có thời điểm bạch cầu gần như bằng 0, tức là không còn bất kỳ một hàng rào miễn dịch nào bảo vệ cơ thể.
Khi hệ miễn dịch bị “xóa trắng”, người bệnh đứng trước nguy cơ nhiễm trùng nặng, suy đa cơ quan và xấu đi rất nhanh. Vì vậy, bệnh nhân phải được điều trị trong môi trường vô trùng nghiêm ngặt với sự phối hợp liên tục, nhịp nhàng của nhiều chuyên khoa từ hồi sức tích cực, chống nhiễm khuẩn, dinh dưỡng đến chăm sóc toàn diện.
Theo các bác sĩ, trong giai đoạn suy tủy sau ghép, chỉ một tác nhân nhiễm khuẩn nhỏ cũng có thể đe dọa tính mạng người bệnh, do đó mọi quy trình chăm sóc đều được kiểm soát chặt chẽ, giám sát gần như từng giờ, đòi hỏi sự tận tâm và cẩn trọng tuyệt đối của các y bác sĩ.
Sau hơn 20 ngày điều trị tích cực và chiến đấu không ngừng nghỉ, bệnh nhân đã phục hồi tốt và được xuất viện trong niềm vui vỡ òa của cả gia đình và ê-kíp y bác sĩ.
Tổng chi phí điều trị của bệnh nhân khoảng 800 triệu đồng, trong đó riêng giai đoạn ghép khoảng 500 triệu đồng.
Mở ra các kỹ thuật ghép tế bào gốc tiên tiến cho bệnh nhân ung thư
Theo PGS.TS Nguyễn Tiến Quang, u lympho không Hodgkin tế bào B thần kinh trung ương là căn bệnh hết sức ác tính và tiên lương xấu. Tại Việt Nam, người mắc u lympho đang có xu hướng gia tăng, với khoảng 4.000 ca mắc mới mỗi năm.
Để thực hiện thành công ca ghép, bệnh viện đã chuẩn bị trong thời gian dài cả về nhân lực lẫn cơ sở vật chất. “Muốn thành công phải có sự quyết tâm rất lớn của Đảng ủy, Ban Giám đốc bệnh viện; đồng thời có sự hỗ trợ chuyên môn chặt chẽ của các chuyên gia đầu ngành từ Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương”, PGS Quang nói.
BSCKI Phạm Thị Việt Anh, Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm Huyết học - Truyền máu cho biết, Bệnh viện 19-8 là đơn vị đi đầu triển khai kỹ thuật ghép tế bào gốc tự thân trong điều trị các bệnh lý huyết học.
Trước đây, đối tượng điều trị chủ yếu là cán bộ, chiến sĩ công an; tuy nhiên, đây là lần đầu tiên bệnh viện thực hiện thành công ca ghép cho một bệnh nhân ngoài lực lượng CAND. Điều này cho thấy các kỹ thuật chuyên sâu, công nghệ cao của bệnh viện không chỉ phục vụ CBCS CAND mà đang từng bước được mở rộng để phục vụ người dân.
Theo BS Việt Anh, Bệnh viện 19-8 đã triển khai kỹ thuật ghép tế bào gốc nhiều năm nay, nhưng đây là lần đầu tiên thực hiện thành công ghép tế bào gốc cho bệnh nhân u lympho. Thành công này đánh dấu bước phát triển mới về năng lực chuyên môn của Trung tâm Huyết học - Truyền máu nói riêng và Bệnh viện 19-8 nói chung trong điều trị các bệnh lý huyết học ác tính.
“Đây cũng là tiền đề quan trọng để tiếp tục phát triển các kỹ thuật ghép chuyên sâu, góp phần giảm gánh nặng chuyển tuyến và mang lại thêm cơ hội sống, nối dài những nụ cười cho người bệnh”, BS Việt Anh xúc động nói.
Còn theo PGS.TS Nguyễn Tiến Quang, thành công này không chỉ giúp bệnh viện làm chủ thêm một kỹ thuật chuyên sâu, mà còn là tiền đề hết sức quan trọng để bệnh viện mở ra các hợp tác trong tương lai, tiếp tục triển khai các kỹ thuật chuyên sâu hơn nữa trong thời gian tới như liệu pháp tế bào CAR-T - một phương pháp điều trị mới và tiên tiến nhất hiện nay đối với ung thư máu - giúp người bệnh được kéo dài sự sống.
“Chúng tôi lựa chọn trường hợp u lympho ác tính không Hodgkin vì đây là nhóm bệnh phù hợp để chuẩn bị cho việc triển khai kỹ thuật CAR-T trong tương lai”, PGS Quang cho biết.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, bệnh viện sẽ tiếp tục đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, trang thiết bị, cử các ê-kíp bác sĩ đi đào tạo trong và ngoài nước, đồng thời phối hợp sâu hơn với các chuyên gia đầu ngành huyết học.
Bệnh viện cũng đang từng bước hoàn thiện quy trình kỹ thuật, nhân lực và hệ thống điều trị chuyên sâu nhằm triển khai các kỹ thuật điều trị ung thư huyết học tiên tiến nhất thế giới ngay tại Việt Nam, giúp người bệnh không phải ra nước ngoài điều trị tốn kém.