Bí quyết để cai thuốc lá thành công
Có hơn 5.000 thành phần hóa học được tìm thấy trong khói thuốc lá và hàng trăm thành phần trong số đó gây hại đến sức khoẻ con người.
Theo báo cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), thuốc lá giết chết hơn 8 triệu người trên toàn cầu mỗi năm. Trong đó hơn 7 triệu người tử vong do sử dụng thuốc lá trực tiếp và khoảng 1,2 triệu người tử vong dù không hút thuốc lá nhưng tiếp xúc với khói thuốc một cách thụ động.
Nhiều người nghiện thuốc lá 30-40 năm và đã mắc bệnh ung thư phổi, tim mạch, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, thực quản…Nghiện thuốc lá 30 năm, ông Nguyễn Thành Sơn (60 tuổi, Hà Nội) nhiều lần cai nghiện thuốc lá thành công. Theo chia sẻ của ông Sơn, có lần ông đã cai được 1 tháng, xong sau đó hút lại. “Tôi chưa đủ quyết tâm và mỗi khi ngửi thấy mùi thuốc lại thấy them. Vẫn biết cai thuốc sẽ tốt cho sức khoẻ, nhưng tôi vẫn chưa bỏ được”, ông Sơn nói.
ThS.BS Nguyễn Thị Phương Anh, Trưởng Khoa Thăm dò và Phục hồi chức năng, Bệnh viện Phổi Trung ương, không chỉ gây hại cho mình mà hút thuốc lá còn gây hại cả cho những người xung quanh. Theo BS Phương Anh, đầu tiên hút thuốc lá ảnh hưởng đến vùng hầu họng, khoang miệng, răng, lợi, đường hô hấp, tim mạch. Có rất nhiều bệnh bệnh ung thư gây ra do thuốc lá, ở khu vực ung thư vòm họng, mạch vành, mạch máu não, cơ quan về tiêu hoá, chuyển hoá, bệnh lý về xương, răng, lông, tóc, móng, da…
Việc sử dụng thuốc lá ảnh hưởng lớn đến chức năng sinh sản của nam và nữ. Bố, mẹ hút thuốc thì tỷ lệ con bị đẻ non sẽ rất cao. Trong khói thuốc là có đến 7.000 chất độc hại, trong đó có 70 chất gây ung thư. Thành phần CO2 từ khói thuốc sinh ra ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ oxy trong cơ thể, gây ra các bệnh mãn tính.
Các nghiên cứu chỉ ra, người không hút thuốc mà làm việc trong môi trường khói thuốc thì cũng ảnh hưởng tương tự như hút 5 điếu thuốc 1 ngày. Đáng chú ý, những em bé được sinh ra trong môi trường nhiều khói thuốc dễ bị các bệnh lý hen phế quản, thiếu cân, dị dạng về thai nhi...
Vì vậy, BS Phương Anh khuyến cáo những người chưa hút hoặc có đang có ý định hút thuốc thì không nên thử, dù chỉ 1 lần. Hút thuốc thực sự rất khó bỏ, nếu đã nghiện, khi cơ thể không có nicotine sẽ không chịu được. Ngoài ra, người dân nên tìm hiểu kỹ về những tác hại của thuốc lá. Hiện nay có rất nhiều người không tìm hiểu về vấn đề này, chỉ khi nào có bệnh mới vào bệnh viện tìm cách chữa trị.
Trưởng Khoa Thăm dò và Phục hồi chức năng cho biết, tại Bệnh viện Phổi Trung ương đã ghi nhận rất nhiều bệnh nhân phải thở máy, thở oxy, tuy nhiên, rất nhiều người trong số đó chỉ chờ khi nào không có bác sĩ thì hút trộm 1 điếu cho đỡ thèm. Như vậy có thể thấy rằng, thuốc lá gây nghiện rất cao.
Để cai nghiện thuốc lá hiệu quả, chuyên gia cho rằng, có 3 yếu tố giúp tránh được tác hại của thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá mới: Hiểu biết, quyết tâm và sự hỗ trợ. Trong 3 yếu tố thì quyết tâm là quan trọng nhất.
Khi quyết định bỏ thuốc cần chọn một ngày không có áp lực và tuyên bố với với bạn bè, người thân “Tôi bỏ thuốc". Tiếp đó cần ghi nhớ 5 nguyên tắc: Loại bỏ dụng cụ liên quan đến thuốc, trước ngày bỏ thuốc thì giặt sạch chăn màn, quần áo; nên chọn địa điểm vui chơi cùng bạn bè, nhớ là không mang theo thuốc lá; với những trường hợp phụ thuộc vào nicotine sẽ phải có bổ sung nicotine hỗ trợ do bác sĩ kê, giúp giảm gánh nặng do việc cai thuốc gây ra; tạo thú vui khác, ví dụ ăn vặt..; liên tục củng cố niềm tin, quyết tâm về cai thuốc; đã cai rồi thì nhất định không hút lại dù chỉ 1 hơi vì rất dễ gây nghiện trở lại.
Với những người đã đến trạng thái muốn bỏ nhưng không bỏ được thì nên tìm đến các cơ sở y tế để được tư vấn trực tiếp về quá trình bỏ thuốc. Người bỏ thuốc cũng cần sự đồng hành của cả người thân, bạn bè và nhân viên y tế.