Dịch sốt xuất huyết diễn biến phức tạp tại đồng bằng sông Cửu Long
Tình hình dịch sốt xuất huyết tại đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) diễn biến ngày càng phức tạp và khó lường, thể hiện qua sự gia tăng đáng kể cả về số ca mắc và số ca nặng.
Từ đầu năm đến nay, Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ - bệnh viện tuyến cuối chuyên khoa nhi ở khu vực ĐBSCL đã tiếp nhận và điều trị nội trú cho 1.450 ca sốt xuất huyết, tăng 100% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, số ca nặng tăng gấp đôi, từ 64 lên 127 ca; số ca ngoại trú cũng tăng 64%, với 1.659 trường hợp. Ghi nhận tại Khoa Sốt xuất huyết của Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ luôn trong tình trạng quá tải.
Theo BS.CKII Nguyễn Huỳnh Nhật Trường, Trưởng khoa Sốt xuất huyết Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ, từ tháng 9 đến nay, số ca mắc tăng nhiều so với năm trước và so với các tháng trước đó. Chỉ riêng những ngày đầu tháng 11 này số ca mắc sốt xuất huyết đã tăng gấp đôi tháng trước. Số ca nặng cũng tăng tương ứng, tập trung chủ yếu ở trẻ từ 6 đến 16 tuổi, có trường hợp bé bị tổn thương gan. Đáng chú ý, có nhiều trường hợp trẻ nhỏ vài tháng tuổi cũng mắc bệnh sốt xuất huyết. Có nhiều gia đình có hai, ba trẻ cùng mắc bệnh.
Một gia đình ở phường Thới Long (TP Cần Thơ) có hai con trai 14 và 11 tuổi đều bị sốt xuất huyết nặng. Sau ba ngày sốt cao không giảm, cả hai được đưa đến Bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ cấp cứu. Kết quả chẩn đoán cho thấy cả hai đều mắc sốt xuất huyết nặng.
BS.CKII. Nguyễn Huỳnh Nhật Trường khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan khi trẻ bị sốt. Trong ngày đầu, trẻ bị sốt có thể cho trẻ uống thuốc hạ sốt nhưng nếu sang ngày thứ hai mà không giảm thì cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được xét nghiệm, chẩn đoán. Khi đã xác định mắc sốt xuất huyết nên cho trẻ nhập viện để được theo dõi, xử trí kịp thời, tránh những trường hợp đáng tiếc.
Trên địa bàn TP Cần Thơ, tích lũy từ đầu năm đến hết 10/2025, đã ghi nhận trên 3.470 ca mắc sốt xuất huyết. Tại tỉnh Đồng Tháp và tỉnh Vĩnh Long cũng ghi nhận số ca mắc tăng hơn 80 – 130% so với năm trước, nhiều tuần vượt ngưỡng cảnh báo dịch.
Đánh giá về nguyên nhân dẫn đến việc gia tăng các trường hợp mắc bệnh sốt xuất huyết tại ĐBSCL, nhiều chuyên gia cho rằng do nhiều yếu tố cộng hưởng. Biến đổi khí hậu, đô thị hóa nhanh chóng đã thúc đẩy sự lây lan và phát triển của mầm bệnh. Đặc biệt, với khí hậu nóng ẩm, lượng mưa cao tạo ổ nước đọng khiến ĐBSCL là môi trường lý tưởng để muỗi vằn – véc-tơ truyền bệnh sốt xuất huyết phát triển quanh năm. Cùng với đó, tập quán sinh hoạt đặc thù của người dân ở miền Tây như việc trữ nước trong lu, khạp, can nhựa hay các vật dụng chứa nước trong nhà đã vô tình tạo điều kiện cho muỗi vằn có nơi sinh sản ngay trong từng hộ gia đình. Sự kết hợp của những yếu tố tự nhiên, tập quán và diễn biến thời tiết bất lợi như mưa lớn trên diện rộng đã khiến ĐBSCL trở thành điểm nóng của dịch sốt xuất huyết.
BS.CKII Huỳnh Minh Trúc, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP Cần Thơ cho biết, số ca sốt xuất huyết nặng năm 2025 đang gia tăng không chỉ trẻ em mà còn ở người lớn, cho thấy virus vẫn lưu hành mạnh mẽ trong cộng đồng.
Theo BS.CKII Huỳnh Thị Kim Yến, Chi Hội trưởng Liên chi Hội Truyền nhiễm các tỉnh miền Tây, nguyên Trưởng Bộ môn Truyền nhiễm, giảng viên Trường Đại học Y dược Cần Thơ, nhiều người thường chủ quan rằng mỗi người chỉ nhiễm sốt xuất huyết 1 lần trong đời. Tuy nhiên, điều này là không chính xác, người bệnh vẫn có thể mắc sốt xuất huyết trở lại sau khi đã khỏi bệnh và việc tái nhiễm có thể xảy ra lần thứ 2, 3, thậm chí là lần thứ 4 trong đời.
Nguyên nhân của việc này là do virus gây sốt xuất huyết có đến 4 tuýp huyết thanh khác nhau. Đồng thời, do cơ chế “tăng cường phụ thuộc kháng thể”, lần nhiễm sốt xuất huyết thứ 2 có nguy cơ nhiễm sốt xuất huyết có triệu chứng cao gấp 9 lần và nguy cơ nhiễm nặng lên đến gần 23 lần so với lần nhiễm đầu tiên.