TP Hồ Chí Minh đứng trước nguy cơ dịch chồng dịch
Ngày 14/9, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh cho biết, trước tình hình gián đoạn cung ứng 2 loại vaccine trong chương trình tiêm chủng mở rộng (TCMR) là vaccine sởi đơn (tiêm khi trẻ đủ 9 tháng tuổi) và vaccine DPT (vaccine bạch hầu, ho gà, uốn ván tiêm khi trẻ đủ 18 tháng tuổi); dẫn tới một nguy cơ đáng lo ngại đó là TP có thể thêm dịch sởi bùng phát chồng lên các dịch bệnh hiện hữu là sốt xuất huyết và COVID-19.
Theo PGS-TS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP Hồ Chí Minh, nhu cầu vaccine sởi và vaccine DPT hàng tháng của thành phố là hơn 8.000 liều cho mỗi loại. Trước tình hình nguồn cung ứng 2 loại vaccine trong chương trình TCMR là vaccine sởi đơn và vaccine DPT có dấu hiệu bị gián đoạn, Sở Y tế đã 3 lần gửi công văn (tháng 6, tháng 8 và tháng 9/2022) báo cáo và đề nghị Bộ Y tế chỉ đạo Chương trình tiêm chủng Quốc gia phân bố kịp thời đủ số lượng cho thành phố. Tuy nhiên đến thời điểm hiện nay vẫn chưa có nguồn vaccine cung cấp cho thành phố. Nguy cơ tái bùng phát dịch sởi trong năm nay là rất lớn.
Theo yêu cầu của Chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia thì tỷ lệ bao phủ vaccine sởi phải đạt ít nhất 95% ở trẻ dưới 1 tuổi để có thể kiểm soát được dịch sởi. Thực tế, cứ 4 năm 1 lần thì dịch sởi lại xảy ra theo chu kỳ, gần nhất là các đợt bùng phát dịch sởi vào các năm 2013-2014 và nhất là dịch sởi năm 2018-2019. Càng đáng lo ngại hơn khi sau 2 năm do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, tỷ lệ tiêm vaccine sởi tại TP Hồ Chí Minh là rất thấp, nay lại bị gián đoạn nguồn vaccine nên nguy cơ xảy ra dịch sởi càng lớn hơn.
Tính đến tháng 8/2022, trẻ sinh năm 2020 có tỷ lệ tiêm nhắc sởi mũi 2 (lúc 18 tháng tuổi) chỉ mới đạt 75,3% (thiếu 19,7% so với chỉ tiêu 95%), còn trẻ sinh năm 2019 tỷ lệ tiêm sởi mũi 2 đạt 83,6% (vẫn thiếu 11,4% so với chỉ tiêu 95%).
Thêm vào đó, trong thời gian qua, tỷ lệ tiêm vaccine sởi mũi 1 cho trẻ sinh năm 2021 vẫn chưa đạt do nguồn vaccine sởi bị gián đoạn, chỉ mới đạt 79,9% (thiếu 15,1% so với chỉ tiêu đạt 95%).
Như vậy, ngoài chu kỳ 4 năm theo thông lệ, 3 năm qua từ 2019-2021, tỷ lệ trẻ tiêm vaccine sởi đều không đạt do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 và mới đây là gián đoạn nguồn cung ứng vaccine trong chương trình tiêm chủng mở rộng nên nguy cơ dịch sởi tái bùng phát là lớn hơn rất nhiều lần so với những đợt dịch trước.
Sở Y tế vừa có chỉ đạo các trạm y tế phường, xã lập danh sách các trẻ đã đủ tuổi nhưng chưa được tiêm chủng để mời tiêm ngay khi nhận được vaccine từ chương trình. Trong trường hợp các bậc phụ huynh quá lo lắng và muốn trẻ được tiêm đúng lịch, tư vấn cho phụ huynh có thể đưa trẻ đến các cơ sở tiêm chủng dịch vụ để tiêm chủng.
Đối với trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên nhưng chưa được tiêm vaccine sởi, trạm y tế có thể chỉ định tiêm vaccine MR (sởi - rubella) trong chương trình TCMR, hoặc tư vấn tiêm MMR (sởi – quai bị - rubella) thuộc nhóm vaccine dịch vụ (nếu phụ huynh có nhu cầu).
Bên cạnh đó, ngành y tế TP khuyến cáo người dân cần triệt để tuân thủ thực hiện các biện pháp dự phòng chung cho các bệnh truyền nhiễm như: thường xuyên rửa sạch bàn tay đặc biệt là trước khi tiếp xúc với trẻ em; chủ động mang khẩu trang khi có triệu chứng hô hấp; thực hiện vệ sinh các bề mặt tiếp xúc; giữ nhà cửa thông thoáng…