Viện Nghiên cứu Tâm Anh cùng Stanford (Hoa Kỳ) triển khai nghiên cứu viêm gan D chuẩn quốc tế cho gần 2.500 bệnh nhân

Bác sĩ Phương Lễ Trí, Giám đốc Điều hành Viện Nghiên cứu Tâm Anh cho biết, Hệ thống BVĐK Tâm Anh đã thực hiện được xét nghiệm viêm gan D chuẩn quốc tế nên có thể cùng các nhà khoa học Viện Nghiên cứu Vi sinh và Chống dịch Stanford (Hoa Kỳ) thực hiện nghiên cứu HEP-D, nghiên cứu đầu tiên với quy mô lớn nhất từ trước đến nay tại Việt Nam về viêm gan D.

Đây là một trong 4 dự án quan trọng mà Viện Nghiên cứu Tâm Anh và Viện Nghiên cứu Vi sinh và Chống dịch Stanford đã ký kết hợp tác từ năm 2023, trong chuyến thăm cấp nhà nước của hai Chính phủ Việt Nam - Hoa Kỳ. Hợp tác này góp phần giúp bác sĩ Việt Nam nâng cao năng lực chẩn đoán và điều trị tốt hơn, và giúp hàng triệu người bệnh đang nhiễm viêm gan siêu vi B, viêm gan siêu vi D phòng ngừa diễn tiến nhanh tới xơ gan, ung thư gan.

Nghiên cứu HEP-D sẽ được triển khai đa trung tâm tại BVĐK Tâm Anh Hà Nội, BVĐK Tâm Anh TP Hồ Chí Minh và Bệnh viện Bạch Mai từ tháng 11/2025 đến tháng 7/2026, nhằm mục tiêu giúp những người bệnh đồng mắc viêm gan B - D thêm cơ hội phát hiện sớm, chủ động phòng ngừa tiến triển nhanh đến xơ gan - ung thư gan (vốn nguy cơ tăng gấp 2-3 lần so với người chỉ mắc viêm gan B).

Đặc biệt, với nghiên cứu này, Viện Nghiên cứu Tâm Anh tài trợ toàn bộ cho gần 2.500 ca xét nghiệm đầu tiên. Theo đó, nghiên cứu HEP-D sẽ thu nhận bệnh nhân từ 16 tuổi trở lên đã được chẩn đoán viêm gan B mạn tính. Người tham gia chỉ cần đến thăm khám một lần duy nhất và được làm xét nghiệm máu để phát hiện có nhiễm virus viêm gan D hay không. Toàn bộ chi phí xét nghiệm nằm trong phạm vi nghiên cứu sẽ được miễn phí. Đồng thời người tham gia sẽ được hỗ trợ một phần chi phí đi lại. Việc tham gia hoàn toàn tự nguyện, bệnh nhân có thể rút lui bất kỳ lúc nào mà không ảnh hưởng đến quá trình khám và điều trị thông thường của họ,

Virus viêm gan D được mô tả lần đầu vào năm 1977 tại Ý. Cho đến nay, nhiều quốc gia trên thế giới đặc biệt là vùng dịch tễ viêm gan D đã thực hiện xét nghiệm này nhằm đánh giá nguy cơ đồng nhiễm cùng virus viêm gan B, từ đó tối đa việc kiểm soát viêm gan B, phòng ngừa diễn biến nhanh đến xơ gan, ung thư gan. Tuy nhiên, để xác định virus viêm gan D cần có những xét nghiệm rất đặc hiệu, không dễ thực hiện, nhất là với các tiêu chuẩn khoa học chuẩn quốc tế để phục vụ cho nghiên cứu khoa học.

Để nghiên cứu HEP-D theo chuẩn quốc tế, Viện Nghiên cứu Tâm Anh và Hệ thống BVĐK Tâm Anh đã đầu tư đồng bộ hệ thống trang thiết bị xét nghiệm viêm gan siêu vi D chuyên dụng hiện đại trị giá hàng chục tỷ đồng. Viện Nghiên cứu Vi sinh và Chống dịch Stanford đã tiếp nhận và trực tiếp đào tạo về kỹ thuật Q-MAC và sử dụng hệ thống máy của BioDot và Odyssey DLx của LI‑COR (Hoa Kỳ) xét nghiệm viêm gan siêu vi D theo “tiêu chuẩn Stanford” cho đội ngũ bác sĩ, kỹ thuật viên của Trung tâm Xét nghiệm BVĐK Tâm Anh, Viện Nghiên cứu Tâm Anh.

Kỹ thuật Q-MAC được nhóm Nghiên cứu của Stanford sử dụng để sàng lọc bệnh nhân nhiễm virus viêm gan B trong một quần thể lớn được chọn ngẫu nhiên. Đây là một xét nghiệm thuận tiện để sàng lọc chính xác các quần thể để xác định tỷ lệ lưu hành viêm gan D trong một quần thể có tỷ lệ ung thư biểu mô tế bào gan cao bất thường.

Bên cạnh đó, Trung tâm Giải phẫu bệnh - Tế bào thuộc Hệ thống BVĐK Tâm Anh là đơn vị đầu tiên và duy nhất tại Việt Nam sở hữu hai chứng nhận danh giá hàng đầu trong lĩnh vực xét nghiệm và giải phẫu bệnh: ISO 15189:2012, tiêu chuẩn quốc tế về năng lực và chất lượng phòng xét nghiệm y học, và CAP (College of American Pathologists), chứng nhận uy tín từ Hội Bệnh học Hoa Kỳ. Điều này khẳng định năng lực thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu, đặc biệt trong lĩnh vực ung bướu, chẩn đoán tế bào học và các bệnh truyền nhiễm phức tạp như viêm gan siêu vi B, viêm gan siêu vi D.

Nghiên cứu HEP-D là cơ hội để Việt Nam chuẩn hóa quy trình tầm soát viêm gan D, nâng cao năng lực chẩn đoán bệnh gan theo chuẩn toàn cầu và tiến tới chuẩn bị năng lực tiếp nhận thuốc phát minh điều trị viêm gan D khi được phê duyệt. Với sự hợp tác quốc tế này, Viện Nghiên cứu Tâm Anh cũng kỳ vọng sớm đưa về Việt Nam thuốc phát minh đặc trị viêm gan D của các nhà khoa học Stanford.